Nhổ trại ven hồ Tà Đùng đúng cách gồm năm việc theo thứ tự: kiểm lại vòng lửa đã nguội hẳn, gom và buộc kín toàn bộ rác, dỡ lều và đồ ngủ (phơi bớt sương nếu kịp), cả nhóm đi một vòng nhặt rác nhỏ và kiểm đồ, rồi chào chủ bãi trước khi đi. Mục tiêu là chỗ mình ở trông như chưa có ai ở, và không có món đồ nào của nhóm ở lại — kể cả mẩu đầu lọc thuốc lá.
Buổi sáng cuối thường vội: phải trả bãi, phải lên đường về, trẻ con quấy, lều ướt sương, ai cũng muốn ngắm hồ thêm một chút. Đó là lúc bỏ sót nhiều nhất. Bài viết đưa ra một trình tự cụ thể và vài mẹo để nhổ trại nhanh, gọn mà không để lại gì cho người khác phải dọn.
Bắt đầu từ tối hôm trước
Nhổ trại nhanh nhất là khi một phần việc đã làm từ tối hôm trước. Sau bữa tối, rửa sạch nồi niêu, cất đồ nấu ăn không cần dùng nữa vào thùng. Gom rác của ngày đầu vào túi, buộc kín, để trong xe hoặc treo lên cao. Cất những thứ không cần cho buổi sáng vào xe.
Sắp xếp sẵn quần áo cho buổi sáng ở đầu túi, để mọi người thay đồ nhanh mà không phải lục tung ba lô trong lều chật.
Thống nhất với cả nhóm giờ dậy, giờ bắt đầu dọn, giờ rời bãi. Nếu có chủ bãi, hỏi lại giờ phải trả bãi, chỗ đổ rác nếu có, chỗ đổ tro.
Trước khi đi ngủ, dập lửa thật kỹ. Buổi sáng chỉ cần kiểm tra lại, không phải bắt đầu dập từ đầu khi mọi người đang vội.
Nếu dự báo sáng mai mưa, càng nên làm nhiều việc từ tối: gói đồ khô vào túi kín, để sẵn áo mưa ở chỗ dễ lấy. Dỡ lều trong mưa nhanh hơn rất nhiều khi mọi thứ khác đã nằm trong xe.
Trình tự nhổ trại buổi sáng
Trình tự dưới đây đi từ việc quan trọng nhất (lửa, rác) tới việc cuối cùng (kiểm bãi, chào chủ bãi). Nhóm đông có thể chia người làm song song.
- Kiểm tra vòng lửa: tưới thêm nước, đảo tro, đưa mu bàn tay lại gần phía trên. Tro phải nguội hẳn.
- Gom tro nguội theo hướng dẫn của chủ bãi; nhặt hết mẩu củi cháy dở, xiên que, giấy bạc, vỏ hộp lẫn trong tro.
- Gom rác của buổi sáng, buộc kín cùng rác từ tối, phân loại nếu có thể: khô, ướt, nguy hại.
- Dọn khu nấu ăn: rửa đồ ở xa mép nước, đổ nước rửa vào đất, cất bếp và bình gas đã nguội.
- Lấy hết đồ ra khỏi lều, cuộn túi ngủ, xả hơi đệm. Kiểm tra từng góc lều xem có sót đồ nhỏ không.
- Dỡ lều: nhổ cọc, đếm cọc, giũ đất và lá khô, gấp lều. Lều ướt thì gấp tạm để phơi sau.
- Gấp bạt lót, gom dây chằng, dây phơi, cọc võng nếu có. Tháo dây khỏi cây nhẹ nhàng.
- Cả nhóm đi một vòng quanh khu đã dùng, cách nhau vài bước, nhìn xuống đất, nhặt mọi thứ không phải của thiên nhiên.
- Kiểm đếm đồ theo danh sách, đếm người, chào chủ bãi, báo đã dọn xong.
Nhóm bốn năm người quen tay có thể làm xong trình tự này trong khoảng một giờ. Lần đầu thì tính dư thời gian, đừng để việc nhổ trại dồn vào mười lăm phút cuối.
Lều ướt sương: gấp thế nào
Sáng ven hồ, lều gần như chắc chắn ướt sương mặt ngoài, có khi cả mặt trong. Nếu có nắng sớm và còn thời gian, mở cửa lều, lật tấm che ngoài lên phơi trên dây hoặc vắt lên xe vài chục phút. Lều mỏng khô khá nhanh trong nắng cao nguyên.
Nếu không kịp, lau bớt nước bằng khăn, giũ mạnh, gấp lỏng, cho vào túi riêng — không nhét chung với túi ngủ, quần áo khô. Bạt lót sàn thường dính đất đỏ ướt; giũ kỹ, gấp mặt bẩn vào trong.
Về tới nhà hoặc chỗ ở tiếp theo, mở lều ra phơi ngay trong ngày. Lều để ướt trong túi một hai ngày sẽ mốc, bốc mùi, lớp chống thấm bị hỏng. Đây là cách nhanh nhất để làm hỏng một chiếc lều tốt.
Cọc lều dính đất đỏ cũng nên lau sạch trước khi cất. Đất bazan bám chặt khi khô, làm cọc khó cắm và han gỉ.
Xoá dấu vết trên bãi
Chỗ đặt lều sau một đêm thường để lại một mảng cỏ bị đè rạp. Cỏ khoẻ sẽ tự đứng lại sau vài ngày; không cần làm gì thêm. Nếu có dọn đá, cành khô để đặt lều, trả lại chúng về chỗ cũ một cách tự nhiên.
Nếu bãi không có vòng lửa sẵn mà chủ bãi cho phép đốt trên đất trống, sau khi tro nguội hẳn, hỏi chủ bãi có muốn giữ chỗ đó làm vòng lửa cho lần sau không. Nếu không, gom tro theo hướng dẫn, rải đất mặt phủ lên vết đen.
Hố vệ sinh tạm, nếu có đào, phải được lấp kín, phủ lá khô lên trên. Giấy vệ sinh mang về, không chôn.
Dây buộc võng, buộc bạt vào cây phải tháo hết. Một sợi dây buộc quên trên thân cây sẽ siết vào vỏ khi cây lớn. Đinh, kẹp, móc treo lên cây cũng phải gỡ.
Mang rác về: chở thế nào cho gọn
Rác của một nhóm sau một hai đêm có thể nhiều hơn tưởng. Gom vào túi dày, buộc kín, xếp ở cốp xe hoặc chỗ riêng, không để lẫn với đồ ăn, đồ ngủ. Rác ướt có mùi nên cho vào thêm một lớp túi.
Bình gas mini đã dùng hết, pin, bật lửa hỏng để riêng một túi, không bỏ chung với rác thường; mang về bỏ đúng nơi nhận loại rác này nếu có.
Nếu khu cắm trại có chỗ gom rác và chủ bãi đồng ý nhận, để rác đúng chỗ, đúng loại. Nếu không có, mang về chỗ ở hoặc tới điểm thu gom trên đường về. Không để rác bên đường, gốc cây, mép hồ "cho người ta dọn".
Rác ở vùng hồ đi một quãng đường dài mới tới được nơi xử lý. Mỗi túi nhóm mình mang ra tới chỗ có thu gom là một túi không phải ai khác chở hộ.
Nhổ trại khi trời mưa
Mưa sáng là tình huống khó nhất. Nguyên tắc là giữ khô những gì còn khô, chấp nhận ướt những gì đã ướt. Đồ ngủ, quần áo khô gói vào túi chống nước ngay trong lều, mang ra xe trước. Lều dỡ sau cùng, vì nó che cho mọi người lúc thu dọn.
Nếu có tấm bạt lớn, căng tạm một mái che phía trên chỗ dỡ lều để lều trong không bị ướt thêm. Lều ướt cho vào túi riêng, phơi sau.
Đừng vội vã đến mức bỏ quên rác hay bỏ qua việc kiểm lửa. Mưa không dập hết than nằm sâu dưới tro; vẫn phải đảo và kiểm. Rác ướt nặng và dễ rách túi, dùng hai lớp túi.
Sau khi dỡ xong, nếu đường đất ra đã trơn, chờ mưa ngớt hoặc hỏi chủ bãi đường nào đi được. Một chiếc xe sa lầy giữa dốc lúc mưa là chuyện tốn cả buổi sáng.
Sau chuyến đi: bảo dưỡng đồ cho lần sau
Chuyến cắm trại chưa xong khi về tới nhà. Mở hết lều, túi ngủ, bạt ra phơi khô hoàn toàn, kể cả khi nghĩ là chúng đã khô. Đất đỏ bám trên đáy lều, bạt, giày nên chải hoặc rửa nhẹ khi đất còn mềm.
Kiểm tra đồ hỏng: thanh lều cong, khoá kéo kẹt, lỗ thủng nhỏ, cọc gãy. Sửa hoặc thay ngay, ghi vào danh sách. Lần sau đi, mở túi ra mới biết thiếu thì đã muộn.
Bổ sung túi sơ cứu những gì đã dùng. Thay pin đèn, sạc đầy sạc dự phòng. Cất bếp gas, bình gas ở chỗ thoáng, xa nguồn nhiệt.
Ghi lại vài dòng về chuyến đi: bãi nào, chủ bãi tên gì, thiếu gì, thừa gì, thời tiết ra sao. Lần sau quay lại Tà Đùng, những dòng đó giúp chuyến đi dễ hơn nhiều.
Nếu chuyến đi có ảnh đẹp về bãi, gửi vài tấm cho chủ bãi như một lời cảm ơn. Với những người làm dịch vụ nhỏ ven hồ, ảnh thật của khách là thứ quý, và một mối quan hệ tốt giúp nhóm mình lần sau được ưu tiên chỗ đẹp.
Những thứ hay bị bỏ quên ở bãi
Khi đi vòng kiểm bãi, để ý đặc biệt những thứ dưới đây. Chúng nhỏ, dễ lẫn vào cỏ, và thường là thứ người ta quên nhiều nhất:
- Cọc lều, nhất là cọc đã cắm sâu hoặc bị cỏ che.
- Nắp chai, nắp lon, que kem, xiên que nướng.
- Đầu lọc thuốc lá — không phân huỷ nhanh như người ta tưởng.
- Mẩu dây buộc, dây thun, kẹp phơi.
- Vỏ kẹo, vỏ bánh, túi gia vị nhỏ.
- Giấy bạc nướng còn dính trong tro.
- Đồ cá nhân: kính, sạc điện thoại, dép, áo khoác vắt trên cây.
- Đồ của trẻ: đồ chơi nhỏ, mũ, bình nước.
Mẹo đơn giản: trước khi cả nhóm đi vòng kiểm bãi, quy định mỗi người phải nhặt được ít nhất ba thứ. Thường sẽ thấy nhiều hơn ba.
Đi kiểm bãi theo hàng ngang, mỗi người cách nhau vài bước, đi chậm từ đầu này sang đầu kia của khu đã dùng. Cách này của những người làm công tác tìm kiếm giúp không bỏ sót góc nào, và nhanh hơn mỗi người đi một ngả.
Trước khi lên xe
Đếm người. Đếm túi đồ theo danh sách lúc đi. Với nhóm đông, mỗi trưởng nhóm nhỏ báo đủ người của mình cho người điều phối trước khi xe lăn bánh. Kiểm tra xe: bánh xe có bị lún đất mềm không, đường ra có trơn không sau một đêm sương hay mưa.
Chào chủ bãi, cảm ơn, mời họ xem qua bãi nếu họ muốn. Nếu có gì hỏng hóc — cây bị gãy cành, nhà vệ sinh có vấn đề — nói thật để họ biết. Nếu có thoả thuận thanh toán, hoàn tất trước khi đi.
Trên đường ra, để ý xem xe có cuốn theo nhiều đất đỏ không; nếu bãi có chỗ rửa bánh xe hoặc chủ bãi dặn đi chậm qua đoạn nào, làm theo. Đường đất ven hồ là đường chung của người dân, mỗi chiếc xe đi qua lúc đất ướt đều để lại vệt lún.
Đứng lại một phút nhìn hồ lần cuối từ bãi trại. Chỗ mình vừa rời đi sạch sẽ, mặt hồ vẫn như sáng hôm qua lúc mình tới. Đó là cách tốt nhất để kết thúc một chuyến cắm trại, và là cách để lần sau quay lại vẫn được chào đón.
Câu hỏi thường gặp
Nhổ trại mất bao lâu?
Nhóm bốn năm người quen tay thường cần khoảng một giờ cho cả trình tự từ kiểm lửa, gom rác, dỡ lều tới kiểm bãi. Lần đầu nên tính dư thời gian và làm bớt một phần từ tối hôm trước.
Lều ướt sương thì gấp ngay hay chờ khô?
Nếu có nắng và thời gian, phơi vài chục phút cho bớt ướt. Nếu không kịp, lau bớt nước, gấp lỏng, để túi riêng, rồi mở ra phơi ngay trong ngày khi về tới nơi để lều không bị mốc.
Tro lửa trại xử lý thế nào khi nhổ trại?
Tưới nước, đảo tro cho tới khi nguội hẳn, nhặt hết mẩu củi cháy dở, giấy bạc, xiên que. Gom tro theo hướng dẫn của chủ bãi. Không lấp than còn nóng dưới đất cát.
Bãi cắm trại không có chỗ gom rác thì làm sao?
Mang toàn bộ rác về chỗ ở hoặc tới điểm thu gom trên đường về. Buộc kín, để riêng rác ướt, rác nguy hại như pin và bình gas. Không để rác bên đường hay mép hồ.
Có cần tháo dây buộc trên cây khi về không?
Có. Dây buộc võng, bạt quên trên thân cây sẽ siết vào vỏ khi cây lớn. Tháo hết dây, đinh, kẹp, móc treo trên cây, và dùng dây bản rộng ngay từ đầu để không làm trầy vỏ.
Làm sao không bỏ quên đồ ở bãi?
Có danh sách đồ từ lúc đi và kiểm đếm theo đó khi về. Cả nhóm đi một vòng quanh khu đã dùng, nhìn kỹ dưới cỏ, quanh gốc cây, trong vòng lửa. Đồ nhỏ như cọc lều, sạc, nắp chai là hay quên nhất.